• GORILLA TREKKING IN OEGANDA : OOG IN OOG MET DE ‘GENTLE GIANTS’

    ‘Oh Uganda, Land of Beauty’. Van kolossale bergen, eilanden en diverse nationale parken, tot prachtige meren/rivieren, watervallen en historische sites. Het land heeft veel te bieden, voor elk wat wils! Maar er is één ding dat je zeker niet mag missen, namelijk een safari naar de berggorilla’s.

    – door Elise Bruyndonckx

Gorilla trekking

Wanneer je denkt aan Afrika, dan denk je meteen aan safari (wat een Swahili woord is voor ‘reis’). Je weet wel, die georganiseerde trips waarbij je door een nationaal park rijdt met als doel het observeren en fotograferen/filmen van wilde dieren zoals de legendarische ‘Big Five’. 

Oeganda/Uganda biedt deze safari’s ook aan, maar heeft in dit compartiment een troef dat het land onderscheidt van andere Afrikaanse landen, namelijk de BERGGORILLA. Tijdens een gorilla safari, ook bekend als gorilla trek, krijgt men de kans om één van de meest spectaculaire ‘up-close’ en persoonlijke wildlife ervaringen mee te maken die in een mensenleven mogelijk zijn: het ontmoeten van onze verre neven in de mistige oerwouden, hun natuurlijke habitat.

Meer weten over de berggorilla’s en/of een trek in hun natuurlijke habitat?

5 redenen waarom een gorilla trekking op jouw bucketlist thuishoort:

1) Het is een kans om onze verre majestueuze neef, één van de ‘ big five primates’, op nog geen zeven meter van je verwijderd te aanschouwen in zijn natuurlijke habitat, de mistige bergoerwouden. 

2) Zoals Tarzan en Jane kun je al ploeterend de jungle en zijn immense biodiversiteit ontdekken.  

3) Via een gorilla trekking draag je je steentje bij in enerzijds het beschermen van de met uitsterven bedreigde berggorilla en zijn habitat, en anderzijds het verbeteren van het welzijn van de lokale gemeenschappen die rond de berggorilla’s leven. 

4) Je wordt begeleid door een ranger die de geheimen van het oerwoud als geen ander kent en komt mogelijk in contact met lokale gemeenschappen die al meer dan 500.000 jaar een duurzaam leven in de jungle leiden. 

5) Het volgen in de voetsporen van de gorilla’s – de heuvels op, de dikke vegetatie en moerassen door – is een unieke ervaring en fysieke uitdaging voor de avontuurlijke zielen onder ons.

#1 Gorilla’s Oeganda

Geen enkel wezen op deze aardbol heeft meer menselijke interesse opgewekt dan onze evolutionaire voorouders, de gorilla’s. De naam ‘gorilla’, afkomstig van het Griekse ‘gorillai’, verwijst daarbij letterlijk naar ‘een harig persoon’, wat ze ook wel een beetje zijn. Hun DNA is namelijk voor 98% hetzelfde als dat van de mens. In Afrika bestaan er drie gorillasoorten:

  1. De westerse laagland gorilla met een geschatte populatie van 100.000.
  2. De oosterse laagland gorilla met een populatie van 5.000.
  3. De berggorilla waarvan er nog slechts een 900 op deze planeet rondlopen.

Een stabiele gorillafamilie straalt bijgevolg flink wat  harmonie uit waar wij mensen, in onze huidige en jachtige samenleving, nog van kunnen leren. De ‘silverback’ die teder met zijn kinderen speelt, de volwassen vrouwtjes die hun kinderen de regels van de jungle bijbrengen, het ronddollen van de baby’s… Maar laat je niet misleiden door hun harmonieus samenleven en teddybeer gehalte! Berggorilla’s beschikken over geduchte wapens, waaronder sterk ontwikkelde hoektanden en krachtige kaakspieren. Deze tools komen niet enkel van pas bij het eten van planten, maar worden ook gebruikt bij het beschermen of overnemen van een troep. Het dodelijk verwonden van een ander mannetje en kindermoord (nieuwe leider vermoordt de kinderen van de verslagen leider) zijn daarbij gruwelijke, maar veelvoorkomende taferelen. 

Oeganda is één van de drie thuishavens van deze laatste gorilla soort, waar ook wel eens naar verwezen wordt als de ‘gentle giant’. Mannelijke berggorilla’s, beter bekend als ‘silverbacks/zilverruggen’, zijn ongeveer 160 cm groot wanneer ze op twee poten staan, wegen rond de 190 kg en zijn zes maal sterker dan een volwassen man. Vrouwtjes zijn meestal een beetje kleiner, 130 cm groot en wegen ongeveer 95 kg. Net zoals mensen, zijn berggorilla’s sociale dieren. Ze leven in groepen/families, genaamd ‘troepen’, die 12 tot 40 leden kunnen omvatten. Troepen zijn daarbij gebouwd rond een dominante mannelijke ‘zilverrug’ die de leider is van meerdere vrouwtjes, ondergeschikte mannetjes en zijn eigen kinderen. Deze laatste verlaten op een bepaald moment het nest om of een nieuwe troep op te starten, of een andere te vervolledigen. 

Mensen hebben over het algemeen echter niets te vrezen. De troepen die worden bezocht tolereren toeristen namelijk in hun directe omgeving. Mannelijke gorilla’s durven vb. schijnbewegingen maken om hun dominantie te tonen, maar zullen nooit zomaar aanvallen. Tot op heden zijn er dan ook geen incidenten gerapporteerd tijdens een gorilla trek. Toch raden we aan om deze reuzen met respect te behandelen, ze zijn namelijk niet ‘tam’. Een goed voorbeeld hiervan is zichtbaar in de Disney-film ‘Tarzan’: Jane slaagt erin van de slechte kolonel te ontsnappen en loopt een gorilla in de jungle tegen het lijf. Ze knielt meteen voor het dier neer om haar onderdanigheid te tonen. De kolonel daarentegen trekt zijn geweer en verklaart zo de oorlog.

gorilla trekkin
oeganda gorilla trekking

Wil jij door de jungle trekken à la Tarzan & Jane, in de sporen treden van de berggorilla’s en deze ‘gentle giants’ recht in de ogen kijken?

Boek dan snel je gorilla permit bij Charlie’s Travels! Ik beloof je, je zult er geen moment spijt van krijgen.

#2 Nationale gorilla parken 

Gorilla troepen kennen geen vaste territoria, al kun je ze meestal binnen een vast kerngebied opsporen. Oeganda beschikt over meer dan 50% van de gehele populatie en telt momenteel een 18-tal groepen. Deze zijn te spotten in het ‘Mgahinga Gorilla National Park’ en het ‘Bwindi Impenetrable Forest National Park’. Beide parken worden gekenmerkt door een mistig, dichtbegroeid bergoerwoud waarin de gorilla’s zich te goed doen aan diverse planten. Gentle giants verorberen dagelijks ongeveer 20 kg aan o.a. wilde selderij, lobelia’s en distels. Soms trakteren ze zichzelf daarna nog op een toetje van fruit, insecten of dood hout. Ze eten dus letterlijk hun buikje rond! Wist je trouwens dat bepaalde planten op het menu van deze primaten – mits bereid – eetbaar zijn voor mensen?

Het eerste park, ‘Mgahinga Gorilla National Park’, is met zijn 33.9 km2 het kleinste, mysterieuze nationale park in Oeganda. Zijn naam, gegeven door de lokale Bafumbira gemeenschap, is afgeleid van het woord ‘gahinga’ wat ‘stapels vulkanische steen’ betekent. Deze naam is niet toevallig. Het park is namelijk de thuisbasis van drie Virunga vulkanen: vulkaan Sabinyo, Gahinga en Muhavura. Zoals in de naam van het nationale park wordt vermeld, is het Mgahinga Gorilla National Park een ‘place-to-be’ voor gorilla trekking. Toeristen kunnen er één van de 17 Oegandese gorilla troepen, genaamd de ‘Nyakagezi’, ontmoeten en komen onderweg met wat geluk ook de Gouden apen tegen. Gouden apen zijn, zoals hun naam doet vermoeden, herkenbaar aan hun goud-oranje kleur. Deze kleur is niet verspreid over heel hun vacht, maar vertoont zich enkel op de bovenflanken en – zoals de mannelijke gorilla – op de rug. Desondanks hun kleinere omvang, moeten ook deze beestjes strijden om te overleven. Het aantreffen van zowel de kleine gouden aapjes alsook hun grote zwart-grijze verwanten – m.a.w. het ‘meeten van gold and silver’ – is bijgevolg een unieke ervaring die je enkel in het Mgahinga Gorilla NP kan meemaken.

Het tweede park, ‘Bwindi Impenetrable Forest National Park’, beslaat een oppervlakte van 321 km² en heeft zijn naam ‘Bwindi’, wat letterlijk ‘ondoordringbaar’ (cf. ‘impenetrable’) betekent, te danken aan zijn modderige, moerassige regenwoud dat door een dik bladerdek afgeschermd wordt.  Bwindi is verreweg een van de meest uitzonderlijke, beschermde gebieden in Oost-Afrika: Het staat bekend als een van Afrika’s oudste habitats (daterend van ongeveer 25.000 jaar geleden) en behoort biologisch gezien tot een van de rijkste gebieden in Afrika. Het regenwoud wordt gekenmerkt door rivierkloven en mistige bergen, en vormt daarnaast een belangrijke oase voor biodiversiteit. Zo herbergt het meer dan 1000 bloeiende planten, 163 boomsoorten, 360 vogelsoorten, minimum 200 vlindersoorten, 120 zoogdiersoorten en 11 apensoorten. Onder deze apensoorten behoren de wilde chimpansees en berggorilla’s, die enkel in het Bwindi vrolijk lijken te kunnen samenleven.

chimpanzee trekking

De berggorilla’s vormen echter de ‘hoofdattractie’ van het Bwindi Impenetrable Forest National Park. Het park beschikt in totaal over 17 gorilla troepen, wat ongeveer overeenkomt met de helft van de totale populatie. Tien van deze troepen zijn ‘gehabitueerd’ en kun je vervolgens als toerist bezoeken in een van de vier ‘gorilla trekking sectoren’ verdeeld over het park. Deze sectoren zijn: 

  1. Buhoma (noordelijke kant van Bwindi NP, laaggelegen, drie gehabitueerde gorillafamilies)
  2. Ruhija (oostelijke kant van Bwindi NP, gematigde heuvels (1000m hoger dan Buhoma), drie     gehabitueerde gorillafamilies)
  3. Rushaga (zuidelijke kant van Bwindi NP, sterk heuvelachtig, twee gehabitueerde gorillafamilies)
  4. Nkurigo (zuidelijke kant van Bwindi NP, extreem berglandschap, één gehabitueerde gorillafamilie)

Sinds kort, kun je in de Rushaga sector ook een ‘gorilla habituation experience’ beleven, een ervaring uniek voor het park. Hierbij krijg je namelijk de kans om vier uur met de prachtige berggorilla’s te spenderen, terwijl je observeert hoe wetenschappers en rangers een gorilla groep laten wennen aan menselijke aanwezigheid. Dit is een zeer intensief proces dat in totaal ongeveer drie jaar duurt. Door negatieve ervaringen met de mens (verjaging door habitatverlies, handel in babygorilla’s, stropen) is deze primaat namelijk met uitsterven bedreigd en is zijn eerste instinct vluchten. 

Zowel Mgahinga NP als Bwindi NP zijn door UNESCO opgenomen als ‘natural world heritage site’. Beiden beschermen het regenwoud met al zijn biodiversiteit, een gebied dat de natuurlijke habitat van de met uitsterven bedreigde berggorilla vormt. Ze bieden toeristen vervolgens vele troeven: een regenboog aan natuur, een overvloed aan wildlife, culturele uitwisseling met de lokale junglebewoners, enzovoort. Wil je echter op gorilla trek gaan, dan is het Bwindi Impenetrable Forest National Park de beste plek. Het park beschikt over 17 van de 18 gorillagroepen, draagt de naam van ‘historisch oerwoud’ en heeft door zijn omvang over het algemeen meer te bieden.   

bwindi-gorilla-trekking-jaarclub.
Mountain Gorilla & Chimpanzee Trekking

#3 Beste tijd voor een gorilla trekking

Oeganda ligt precies op de evenaar en heeft daardoor een tropisch klimaat. Temperaturen schommelen het hele jaar door tussen de 11° ‘s ochtends en 23° ‘s avonds. Een gorilla trek kan dus het hele jaar door gedaan worden. De beste tijd om deze avontuurlijke expeditie aan te gaan is echter van juni tot en met september, én in de maand december. Gedurende deze maanden is het ‘droogseizoen’, wat betekent dat parken droger en toegankelijker zijn. Wil je in deze periode een gorilla trekking doen? Zorg dan dat je op tijd je permit aanvraagt, want permits zijn beperkt in aantal en sterk gegeerd in het droogseizoen alias ‘hoogseizoen’. 

De maanden oktober en november worden gekenmerkt door een kort regenseizoen. Een gorilla trekking doen in deze periode is dus niet ideaal, maar zeker wel mogelijk. In de maanden maart en april is het lang regenseizoen. Krachtige regenbuien maken vervolgens de hellingen glad en beklimmingen uitdagend. Het regenseizoen biedt echter ook voordelen: het is laagseizoen (dus minder toeristen), er zijn meer groene landschappen zichtbaar en er is minder opwaaiend stof. 

Tip: Bij het plannen van een gorilla trek is het goed om de seizoenen als richtlijn te gebruiken, maar laat jouw verwachtingen hier niet aan vasthangen! De weergoden kunnen op elk moment beslissen je een korte douche beurt te schenken en wegens de klimaatverandering durven klimaat patronen afwijken.

#4 Hoe zwaar is de trek?

Een gorilla trekking wordt gedaan met groepen van maximum acht personen (in totaal 80 personen/dag toegelaten) die onder begeleiding staan van enkele rangers voor wie de jungle nog maar weinig geheimen heeft. Samen trek je het magische oerwoud in en ga je op zoek naar één van de majestueuze berggorilla troepen.

Een gorilla trekking is voor iedereen boven de 15 jaar en die goed te been is mogelijk. Zij die onderweg moeilijk vooruit komen, kunnen echter rekenen op de hulp van wijze, sterke rangers. De zwaarte van een gorilla safari is daarbij van verschillende zaken afhankelijk waaronder de weergoden, de locatie van de gorilla’s en je persoonlijke conditie. 

  • Regen maakt hellingen glad en paden modderig, wat de beklimming extra pittig kan maken. 
  • Daarnaast kunnen gorilla’s zich zowel in een laaggelegen gebied bevinden waar hellingen middelmatig zijn, alsook zich schuilhouden in een hoger gebied met extreem steile bergen. 
  • Des te harder je stijgt, des te steviger de beklimming en des te minder zuurstof er in de lucht hangt. Elk kilootje zal je dus voelen. Gelukkig kan je je backpack met basisbenodigdheden aan een drager geven. Zij zijn getraind in het beklimmen van dit oerwoud en door jou te helpen verdienen ze een centje bij. 

Of je nu een relatief gemakkelijke gorilla trek doet, of een trek die ietwat uitdagender is, je wandelsafari naar de gorilla’s belooft een unieke jungle ervaring te worden.  Reken op het beklimmen van hellingen, het maken van shortcuts dwars door de groene vegetatie (off the beaten track!), en het verrast worden door jungledieren – groot en klein. De duur van een gorillatrek is daarenboven zeer flexibel: Rangers weten min of meer waar een bepaalde gorillafamilie zich het laatst bevond, maar kunnen hun bewegingen niet controleren en deze reuzen zitten niet stil. Gemiddeld leggen ze zo’n één à twee km per dag af, maar bij problemen of droogte kan dit sterk oplopen. Op de dag van de safari zal je dus al vroeg uit de veren moeten. Een gorillafamilie kan namelijk een halfuur van je vertrekplaats verwijderd zijn, maar kan zich net zo goed zes uur van jou vandaan bevinden. Ik kan je echter beloven, de afstanden die je aflegt en het geklauter dat daarbij komt kijken vallen in het niet wanneer plots de berggorilla’s voor je neus opduiken. Omringd door deze ‘kings en queens of the jungle’ lijkt de tijd stil te staan, terwijl je overmand wordt door de combinatie van kracht en rust die deze beesten uitstralen. Vrouwtjes die hun baby’s verzorgen, de dominante silverback die iedereen nauwlettend in de gaten houdt en op zijn borstkas klopt, kleintjes die uit nieuwsgierigheid de verplichte zeven meter afstand overbruggen en je komen onderzoeken… Voor je het weet is je uurtje voorbij en krijgt de ranger een signaal van de gorillaleider dat het tijd is om terug naar huis te gaan. 

BWINDI-IMPENETRABLE-FORESt-NATIONAL-PARK
gorilla-trekking

#5 Gorilla trekking Uganda vs. Rwanda/Congo

Gorilla trekking is niet enkel in Uganda/Oeganda mogelijk, maar ook in Rwanda en DR Congo. 

In Rwanda kan je de berggorilla terugvinden in ‘Volcanoes National Park’. Het Volcanoes is daarbij genoemd naar de ketting van slapende vulkanen die samen het landschap van de ‘Virunga Massif’ vormen. De berg-oerwouden in Uganda en Rwanda zijn gelijkaardig. Echter, in vergelijking met Rwanda kan vastgesteld worden dat Uganda meer wildlife herbergt, over meer gehabitueerde gorillafamilies beschikt (18 vs. 12), gorilla permits er aanzienlijk goedkoper zijn ($700 vs. $1500/individu), en er sinds kort ook exclusieve ‘gorilla habituation experiences’ aangeboden worden. Ook in DR Congo kan je deelnemen aan een gorilla trek, al wordt dat afgeraden aangezien het land nogal onstabiel is.  

#6 Prijzen

Ondanks dat het aantal berggorilla’s toeneemt (3% per jaar), blijven deze gentle giants nog steeds het slachtoffer van stropers, kinderroof en verlies van leefgebied. De prachtige beesten behouden bijgevolg hun status ‘critically endangered’ (IUCN) en hebben nood aan bescherming. Bescherming wordt geboden via 24/7 bewaking en o.a. gorilla trekking. Gorilla trekking levert jou dus niet enkel een fantastische ervaring op, maar helpt tegelijkertijd ook het dier in zijn strijd tegen uitsterven! Dat is ook meteen de reden waarom de gorilla trekking geen ‘budget deal’ genoemd kan worden. 

Een gorilla permit in Oeganda kost minstens $700 (€600), al is het soms mogelijk deze goedkoper te verkrijgen in het laagseizoen. Van dit bedrag gaat 75% naar de conservatie van de bestaande berggorilla’s. De overige 25% wordt verdeeld onder de overheid (15%) en de lokale gemeenschappen die rond de nationale parken leven (10%). De prijs van een gorilla permit omvat de toegangsprijs van het nationale park, het observeren van gorilla’s voor één uur, geavanceerde ‘trackers’ en vergoeding van de rangers/bewakers. Een backpack-drager zit niet bij in het pakket, maar is makkelijk in te huren voor een bedrag van $15 en is wederom een manier om de lokale bevolking te ondersteunen.

Heb je vragen aan onze Oeganda-experts?

Deze blogs vind je vast ook leuk:

© Copyright - Algemene Voorwaarden - Sustainability Policy - Cookie Policy - Privacy Policy - Werken bij Charlie's Travels - Sitemap | Charlie's Travels: avontuurlijke reizen op maat in Afrika
✔️Super flexibele voorwaarden - ✔️Verantwoord toerisme - ✔️100% verzekerd op reis
Open chat
1
Kan ik je helpen?
Hey hey!
Stuur ons een berichtje op WhatsApp en we helpen je zo snel mogelijk verder met je vragen of interesses!